Με φόντο τις πολιτικές πιέσεις σε Αθήνα, Παρίσι και Μαδρίτη, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε στη Σύνοδο Κορυφής το αίτημα για πρόσθετους πόρους και αλλαγές στους ενεργειακούς κανόνες της ΕΕ
Ένα στέλεχος που παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις γύρω από τη Σύνοδο Κορυφής, μετέφερε το κλίμα των διαπραγματεύσεων, κάνοντας λόγο για «μάχη». Οι διαφωνίες στις Βρυξέλλες δεν αφορούν μόνο αριθμούς, αλλά και πολιτικές πιέσεις, που κάθε ευρωπαϊκή κυβέρνηση καλείται να αντιμετωπίσει στο εσωτερικό της.
Το παρασκήνιο των διαβουλεύσεων: Η αιχμηρή τοποθέτηση Μητσοτάκη
Στη Γαλλία, οι κινητοποιήσεις μαθητών και φοιτητών προσθέτουν ένταση σε ένα ήδη θολό, πολιτικό τοπίο, ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027. Στην Ισπανία, ο Πέδρο Σάντσεθ έχει ήδη προκηρύξει πρόωρες εκλογές για τις 29 Νοεμβρίου, στον απόηχο της στεγαστικής κρίσης και της κοινοβουλευτικής απόρριψης των παρεμβάσεών του.
Ανάλογα πιεσμένη είναι η κατάσταση και στην Ελλάδα. Η ακρίβεια εξακολουθεί να εξαντλεί τις αντοχές των νοικοκυριών, ενώ η κυβέρνηση αναζητεί περιθώρια για πρόσθετη στήριξη, καθώς η χώρα κινείται πλέον σε προεκλογική τροχιά. Υπό αυτό το πρίσμα, το αίτημα του Κυριάκου Μητσοτάκη για ευρωπαϊκή ευελιξία, συνδέεται άμεσα με τη δυνατότητα του Μεγάρου Μαξίμου να συνεχίσει τις παρεμβάσεις απέναντι στο αυξημένο κόστος ζωής.
Προσερχόμενος στη Σύνοδο την Πέμπτη, ο πρωθυπουργός έθεσε την ενέργεια και την ανταγωνιστικότητα μεταξύ των βασικών ελληνικών προτεραιοτήτων. Περιέγραψε το ενεργειακό κόστος ως παράγοντα που τροφοδοτεί νέα, πληθωριστική έξαρση και υπογράμμισε ότι οι εθνικές πρωτοβουλίες πρέπει να συνοδευθούν από ευρωπαϊκή απάντηση.
Ο κ. Μητσοτάκης επικαλέστηκε τις παρεμβάσεις στο πετρέλαιο θέρμανσης, που ανακοινώθηκαν την προηγουμένη ημέρα, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα διαθέτει μία από τις χαμηλότερες τιμές στην ΕΕ. Αναφέρθηκε επίσης στο επίδομα θέρμανσης, συνδέοντας τη δυνατότητα ενίσχυσης της κοινωνίας με τη συνετή δημοσιονομική πολιτική. Παράλληλα, απέφυγε να καλλιεργήσει προσδοκίες άμεσης κατάληξης, εκτιμώντας ότι η διαπραγμάτευση για την πρόσθετη ευελιξία δε θα ολοκληρωθεί στη συγκεκριμένη Σύνοδο, επιμένοντας ωστόσο ότι η Επιτροπή πρέπει να καταθέσει νέες προτάσεις.
Στο κλειστό τραπέζι των διαβουλεύσεων, σύμφωνα με τις πληροφορίες που μεταδίδονται από τις Βρυξέλλες, ο πρωθυπουργός εμφανίστηκε πιο αιχμηρός. Φέρεται να υποστήριξε ότι το προσχέδιο συμπερασμάτων δεν ανταποκρίνεται στον επείγοντα χαρακτήρα της κρίσης και να ζήτησε
μεγαλύτερη ευελιξία εντός του υφιστάμενου δημοσιονομικού πλαισίου. Στόχος είναι να μπορούν τα πρόσθετα δημόσια έσοδα που δημιουργεί ο πληθωρισμός, να χρηματοδοτούν προσωρινές, στοχευμένες παρεμβάσεις υπέρ ευάλωτων νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Η ελληνική επιχειρηματολογία αφορά και στη δυνατότητα αξιοποίησης χρημάτων, που ήδη εισπράττονται. Η Αθήνα ζητεί μεγαλύτερο περιθώριο δαπανών, ώστε μέρος αυτών των πόρων να επιστρέφει στην οικονομία, μέσω μέτρων ανακούφισης. Στην ίδια παρέμβαση, ο κ. Μητσοτάκης φέρεται να
ζήτησε επείγουσα επανεξέταση βασικών χαρακτηριστικών του υφιστάμενου Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών. Η θέση που μετέφερε είναι ότι το ETS παραμένει βασικός πυλώνας της ευρωπαϊκής πολιτικής για την απανθρακοποίηση, χρειάζεται όμως να προσαρμοστεί στις μεταβολές των οικονομικών και ενεργειακών συνθηκών.
«Μέτωπο» για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό και την πολιτική συνοχής
Το δεύτερο, μεγάλο μέτωπο αφορά στον επόμενο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό. Κατά την άφιξή του, ο πρωθυπουργός δήλωσε ότι η Ελλάδα δεν είναι ικανοποιημένη από την πρόταση της ιρλανδικής προεδρίας, εντοπίζοντας αναντιστοιχία ανάμεσα στους φιλόδοξους στόχους της Ευρωπαϊκής
Επιτροπής και στους διαθέσιμους πόρους. Παρέπεμψε στην ομάδα των «Φίλων της Συνοχής» και έθεσε ως ελληνικό όριο τη διαφύλαξη της Πολιτικής Συνοχής και της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής.
Σύμφωνα με διπλωματικές πληροφορίες, ο Εμανουέλ Μακρόν ζήτησε συμφωνία για τον προϋπολογισμό έως το τέλος του έτους, προειδοποιώντας ότι η προεκλογική περίοδος στη Γαλλία θα περιορίσει από τον Ιανουάριο τα περιθώρια συμβιβασμού. Η ανάγκη για περισσότερους πόρους συναντά, ωστόσο, την αντίσταση κυβερνήσεων, που επικαλούνται τις πιέσεις στους δικούς τους εθνικούς προϋπολογισμούς.
Ικανοποίηση για το Μεταναστευτικό: Ο μηχανισμός έκτακτης ανάγκης
Τρίτη προτεραιότητα που ανέδειξε δημοσίως ο πρωθυπουργός ήταν το Μεταναστευτικό. Εξέφρασε ικανοποίηση επειδή, όπως είπε, η Επιτροπή αποδέχθηκε την ελληνική πρόταση για μηχανισμό αντιμετώπισης έκτακτων κρίσεων, όπως εκείνες στη Θέουτα και στον Έβρο, το 2020. Κατά την
περιγραφή του, ο μηχανισμός θα επιτρέπει στις χώρες πρώτης γραμμής, υπό εξαιρετικές συνθήκες, αναστολή της χορήγησης ασύλου και μαζικές επιστροφές. Εκτίμησε ότι, με τη στήριξη των κρατών-μελών, η πρόταση θα νομοθετηθεί σύντομα.
