Οι πρωταθλήτριες και οι ουραγοί στις επενδύσεις – Οι κλάδοι που κυριαρχούν
Ούτε λίγο ούτε πολύ μόνον δύο Περιφέρειες αντιπροσωπεύουν σχεδόν το 50% της επενδυτικής δραστηριότητας στη χώρα. Η Αττική με 34,9% και η Κεντρική Μακεδονία με 14,6%, για το 2023, κυριαρχούν στις επενδύσεις αποτυπώνοντας με εύγλωττο τρόπο την ανισότητα στην περιφερειακή ανάπτυξη, η οποία – όπως άλλωστε σημείωσε από το βήμα του 7ου ΟΤ FORUM η πρόεδρος του ΣΒΕ κυρία Λουκία Σαράντη,
«συνεχώς διευρύνεται, με την ανάπτυξη να συγκεντρώνεται στα μεγάλα αστικά κέντρα». Μάλιστα, η Αττική παράγει σχεδόν το ήμισυ του εθνικού ΑΕΠ (48,8%) με την Κεντρική Μακεδονία να ακολουθεί με 13,9% και μακράν στην 3η θέση να βρίσκεται η Κρήτη με 5,2%.
Επενδύσεις με διαφορετικές ταχύτητες
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης κοινωνικών και οικονομικών τάσεων στις ελληνικές Περιφέρειες του ΙΟΒΕ, σημαντική, αν και σαφώς μικρότερη, είναι η συμβολή μιας δεύτερης ομάδας Περιφερειών – Στερεά Ελλάδα (7,3%), Κρήτη (6,8%), Θεσσαλία (6,3%), Πελοπόννησος (5,4%), Δυτική Ελλάδα (4,9%), και Ανατολική Μακεδονία και Θράκη (4,8%), οι οποίες συνολικά αντιπροσωπεύουν περίπου το ένα τρίτο των επενδύσεων, στοιχειοθετώντας την ανάπτυξη δευτερευόντων επενδυτικών πυρήνων εκτός των δύο μητροπολιτικών κέντρων.
Ωστόσο, οι μικρότερες νησιωτικές και περιφερειακές οικονομίες καταγράφουν περιορισμένη συμμετοχή, με το Βόρειο Αιγαίο (1,8%) και τους Ιόνιους Νήσους (2,2%) να καταλαμβάνουν τις τελευταίες θέσεις.
Στην περίοδο 2022-2023 το σύνολο των ελληνικών Περιφερειών καταγράφει αξιόλογη αύξηση των παγίων επενδύσεων σε τρέχουσες τιμές με τον εθνικό μέσο μέσο όρο (9,7%) να υπερβαίνει τον αντίστοιχο της ΕΕ-27 (7,0%).
Τις υψηλότερες επιδόσεις εμφανίζουν το Νότιο Αιγαίο (21,0%) και οι Ιόνιοι Νήσοι (20,3%), ενώ ακολουθούν η Δυτική Ελλάδα (17,0%) και η Κρήτη (12,3%). Στις ενδιάμεσες θέσεις κινούνται η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη (11,2%), η Δυτική Μακεδονία (11,0%) και η Θεσσαλία (10,6%). Αντίθετα, πιο συγκρατημένοι ρυθμοί καταγράφονται στην Ήπειρο (5,7%), την Πελοπόννησο (5,3%) και την Κεντρική Μακεδονία (6,9%).
Βιομηχανία και real estate
Για την ίδια χρονική περίοδο εξετάζοντας το ρυθμό μεταβολής των πάγιων επενδύσεων ανά Περιφέρεια και ανά κλάδο, παρατηρείται επενδυτική μεγέθυνση ευρείας βάσης, διαφοροποιημένης σημαντικά ως προς την κλαδική σύνθεσή της.
Κυρίαρχο ρόλο σε αυτή την ανάπτυξη διαδραματίζουν οι Κατασκευές και το Real Estate, οι οποίες εμφανίζουν τις υψηλότερες αυξήσεις σε πολλές περιφέρειες όπως η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη (54%), η Δυτική Μακεδονία (41%), η Δυτική Ελλάδα (39%) και η Στερεά Ελλάδα (35%).
Η εξέλιξη αυτή, όπως εκτιμάται στην έκθεση του ΙΟΒΕ, ενδέχεται να αντανακλά, μεταξύ άλλων, την ενίσχυση της οικοδομικής δραστηριότητας και την κινητοποίηση πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Παράλληλα, η Βιομηχανία παρουσιάζει ισχυρή επενδυτική δυναμική κυρίως σε τουριστικές και νησιωτικές περιφέρειες, με ιδιαίτερα υψηλές μεταβολές στα Ιόνια Νησιά και σε επιλεγμένες ηπειρωτικές περιοχές, υποδηλώνοντας προσπάθεια ενίσχυσης της παραγωγικής
βάσης.
Οι Υπηρεσίες και η Δημόσια διοίκηση κινούνται γενικά με πιο μετριοπαθείς ρυθμούς, αν και σε ορισμένες περιφέρειες (όπως η Αττική και το Νότιο Αιγαίο) συμβάλλουν ουσιαστικά στη συνολική επενδυτική αύξηση, σημειώνεται σχετικά.
