Στο επίκεντρο της Ιεράς Συνόδου της Ιεραρχίας της Εκκλησίας της Ελλάδος βρέθηκε η ολοένα και εντονότερη παρουσία των κληρικών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, με την Εκκλησία να εξετάζει την ανάγκη διαμόρφωσης ενός σαφούς πλαισίου για τη συμπεριφορά και τη δημόσια εικόνα των ιερέων στο διαδίκτυο.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του protothema.gr, το ζήτημα συζητήθηκε κατά τη δεύτερη τακτική συνεδρία της Ιεραρχίας, την Τετάρτη 7 Οκτωβρίου 2026, υπό την προεδρία του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου.
Ο Μητροπολίτης Χαλκίδος κ. Χρυσόστομος παρουσίασε εισήγηση με εννέα βασικές αρχές, επιδιώκοντας να προσδιορίσει τα όρια της διαδικτυακής παρουσίας των κληρικών.
Η συζήτηση δεν επικεντρώθηκε στην απαγόρευση των social media, αλλά στον τρόπο με τον οποίο μπορούν να αξιοποιούνται για την επικοινωνία της Εκκλησίας με την κοινωνία, χωρίς να κυριαρχούν η προσωπική προβολή, οι αντιπαραθέσεις και η αναζήτηση δημοσιότητας.
Οι εννέα αρχές για τους κληρικούς στο διαδίκτυο
Η εισήγηση του Μητροπολίτη Χαλκίδος περιλαμβάνει συγκεκριμένες κατευθύνσεις για τη χρήση των ψηφιακών μέσων.
Πρώτη αρχή είναι ότι ο κληρικός διατηρεί την εκκλησιαστική του ιδιότητα και τις αντίστοιχες ευθύνες ακόμη και όταν επικοινωνεί μέσω διαδικτύου.
Δεύτερη αρχή αποτελεί ο σεβασμός στην εκκλησιαστική ιεραρχία. Η προσωπική διαδικτυακή απήχηση δεν καθιστά έναν ιερέα ανεξάρτητη εκκλησιαστική αυθεντία, καθώς εξακολουθεί να συνδέεται με τον Επίσκοπο και την τοπική Εκκλησία.
Τρίτη αρχή είναι η αυτοσυγκράτηση στις δημόσιες τοποθετήσεις. Οι κληρικοί δεν χρειάζεται να σχολιάζουν κάθε κοινωνικό ή πολιτικό γεγονός, ιδιαίτερα όταν δεν διαθέτουν επαρκή ενημέρωση.
Τέταρτη αρχή είναι η διασταύρωση των πληροφοριών πριν από τη δημοσίευση ή την αναπαραγωγή τους, ώστε να αποφεύγεται η διάδοση ανακριβών ειδήσεων.
Πέμπτη αρχή αφορά τον σεβασμό στον δημόσιο διάλογο, με την εισήγηση να απορρίπτει ύβρεις, ειρωνείες, προσωπικές επιθέσεις και δημόσια διαπόμπευση.
Έκτη αρχή είναι η προστασία των εμπιστευτικών ποιμαντικών σχέσεων, οι οποίες δεν πρέπει να μετατρέπονται σε περιεχόμενο για δημοσιοποίηση.
Έβδομη αρχή αφορά την ιδιαίτερη προσοχή στις ιδιωτικές ψηφιακές συνομιλίες, ειδικά όταν περιλαμβάνουν προσωπικά ή ευαίσθητα ζητήματα.
Όγδοη αρχή είναι η αποφυγή δημιουργίας προσωπικού «brand» γύρω από τον κληρικό. Σύμφωνα με την εισήγηση, η ψηφιακή παρουσία πρέπει να υπηρετεί την εκκλησιαστική αποστολή και όχι την προσωπική αναγνωρισιμότητα.
Ένατη αρχή αποτελεί η σύνδεση της διαδικτυακής επικοινωνίας με την πραγματική εκκλησιαστική ζωή, ώστε η επαφή μέσω οθόνης να λειτουργεί ως γέφυρα προς την ενορία και την ανθρώπινη συνάντηση.
Προβληματισμός για τους ιερείς με χιλιάδες followers
Ένα από τα ζητήματα που απασχολούν την Εκκλησία είναι η αυξανόμενη επιρροή κληρικών οι οποίοι αποκτούν μεγάλη αναγνωρισιμότητα μέσα από το TikTok, το Instagram και το YouTube.
Η δυνατότητα ενός ιερέα να απευθύνεται σε χιλιάδες ή ακόμη και εκατοντάδες χιλιάδες χρήστες δημιουργεί νέες συνθήκες επικοινωνίας, διαφορετικές από εκείνες της παραδοσιακής ενορίας.
Η εισήγηση αναγνωρίζει τις ευκαιρίες που προσφέρουν οι σύγχρονες πλατφόρμες, ιδιαίτερα για την προσέγγιση νεότερων ηλικιών, επισημαίνει όμως ότι η αύξηση των ακολούθων και των προβολών δεν πρέπει να αποτελεί αυτοσκοπό.
Στο πλαίσιο αυτό, η διαδικτυακή δραστηριότητα καλείται να διατηρεί ποιμαντικό χαρακτήρα, χωρίς να υιοθετεί άκριτα πρακτικές που συνδέονται με την εμπορική προβολή των influencers.
Από το TikTok μέχρι το YouTube – Οι κληρικοί που έχουν γίνει γνωστοί
Όπως αναφέρει το protothema.gr, αρκετοί κληρικοί έχουν ήδη αναπτύξει αξιοσημείωτη παρουσία στις ψηφιακές πλατφόρμες.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο Μητροπολίτης Νέας Ιωνίας και Φιλαδελφείας κ. Γαβριήλ, ο οποίος αξιοποιεί τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ως εργαλείο επικοινωνίας με τους πιστούς και ιδιαίτερα με τους νέους.
Κατά την περίοδο της πανδημίας είχε δημιουργήσει την εκπομπή «Τι είναι η Εκκλησία», επιχειρώντας να απαντήσει σε ερωτήματα που απασχολούν τη σύγχρονη κοινωνία.
Αντίστοιχα, ο π. Ανδρέας Γκατζέλης, από τη Μητρόπολη Μεσογαίας, έχει αναφερθεί δημόσια στη χρήση του TikTok και άλλων πλατφορμών ως μέσων επικοινωνίας στο πλαίσιο της διακονίας του.
Ιδιαίτερη περίπτωση αποτελεί και ο π. Διονύσιος Ταμπάκης, εφημέριος στο Ναύπλιο, ο οποίος έγινε γνωστός για το μουσικό εγχείρημα «Paradise Metal», συνδυάζοντας βυζαντινούς ύμνους με σύγχρονα μουσικά είδη.
Στο TikTok έχει αποκτήσει σημαντική απήχηση και ο π. Παύλος, κληρικός του Παλαιού Ημερολογίου, μέσα από σύντομα βίντεο, αρκετά από τα οποία έχουν χιουμοριστικό χαρακτήρα.
Η τελευταία περίπτωση αφορά διαφορετική εκκλησιαστική υπαγωγή και δεν πρέπει να συγχέεται με τους κληρικούς της Εκκλησίας της Ελλάδος.
Δεν αποφασίστηκε γενική απαγόρευση των social media
Παρά τον προβληματισμό που καταγράφεται, η εισήγηση δεν συνιστά απόφαση απαγόρευσης του TikTok, του Facebook ή του Instagram για τους ιερείς.
Αντίθετα, προτείνει ένα σύνολο ποιμαντικών αρχών που θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη βάση για τη διαμόρφωση κατευθύνσεων σχετικά με την ψηφιακή συμπεριφορά των κληρικών.
Η Εκκλησία έχει ασχοληθεί και στο παρελθόν με τη χρήση των σύγχρονων μέσων επικοινωνίας, ωστόσο η ταχύτατη εξάπλωση των κοινωνικών δικτύων δημιουργεί νέα δεδομένα.
Το ερώτημα που ανακύπτει πλέον είναι εάν και με ποιον τρόπο οι προτεινόμενες αρχές θα αποκτήσουν πιο συγκεκριμένη εφαρμογή στις Μητροπόλεις.
Το κεντρικό μήνυμα της εισήγησης είναι ότι η Εκκλησία δεν χρειάζεται να απομακρυνθεί από την τεχνολογία, αλλά να τη χρησιμοποιεί με μέτρο, υπευθυνότητα και σεβασμό στην εκκλησιαστική της ταυτότητα.
