«Δύσκολη σεζόν» χαρακτηρίζουν τη φετινή οι εστιάτορες του Ρεθύμνου καθώς παρά τη βελτίωση που καταγράφεται στην τουριστική κίνηση από τα μέσα Ιουνίου και μετά, όπως εξηγούν, η εικόνα στην εστίαση παραμένει σύνθετη μιας και η αυξημένη επισκεψιμότητα δεν συνοδεύεται από την αντίστοιχη αύξηση της κατανάλωσης.
Ένα φαινόμενο για το οποίο έγινε πολύς λόγος πέρυσι, ωστόσο φέτος έχει ενταθεί όπως επισημαίνουν οι επαγγελματίες με τους επισκέπτες να εμφανίζονται εξαιρετικά συγκρατημένοι στις δαπάνες τους και νέες καταναλωτικές συμπεριφορές όπως τη στροφή στο σούπερ μάρκετ και το οικονομικό φαγητό να καταλαμβάνουν όλο και μεγαλύτερο έδαφος και να πιέζουν τις τοπικές επιχειρήσεις εστίασης, εντείνοντας μάλιστα τις
ανησυχίες για τη βιωσιμότητά τους ιδίως τον χειμώνα που ακολουθεί. «Η σεζόν από τις 15 περίπου Ιουνίου και μετά έχει βελτιωθεί όσον αφορά το ποσοτικό της μέρος. Δηλαδή οι κρατήσεις είναι λίγο περισσότερες, έχουμε έρθει σε μια κανονικότητα ενδεχομένως, γιατί μέχρι και τις 15 Ιουνίου τα πράγματα ήταν δύσκολα. Ούτε πολύς κόσμος υπήρχε, ούτε «καλός» κόσμος.
Από τις 15 Ιουνίου και μετά έχει βελτιωθεί το κομμάτι αυτό της ποσότητας. Το ποιοτικό κομμάτι εξακολουθεί να υστερεί. Δηλαδή αυτό που ξοδεύει ο τουρίστας πλέον είναι λιγότερο από αυτό που ξόδευε τα προηγούμενα χρόνια. Παράδειγμα ερχόταν πέρυσι, πρόπερσι ένα ζευγάρι και ξόδευε 50€ – 25€ το άτομο – φέτος θα ξοδέψει 20€. Δηλαδή η κατά κεφαλήν κατανάλωση έχει πέσει ξεκάθαρα», περιγράφει στα «Ρ.Ν.» ο Χάρης Αυγουστάκης, αντιπρόεδρος του Σωματείου Εστίασης Ρεθύμνου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, το αυξημένο κόστος μετακίνησης και διαβίωσης είναι οι κύριες αιτίες που η εστίαση «αιμορραγεί» τη φετινή σεζόν. «Τα πάντα έχουν ακριβύνει. Η μετάβαση έχει ακριβύνει πάρα πολύ. Είτε αυτό λέγεται αεροπλάνο είτε καράβι είτε μεταφορά οικογένειας με αυτοκίνητο κ.λπ. Όλο αυτό το κομμάτι έχει ανέβει πάρα πολύ με τον πόλεμο και την αύξηση του καυσίμου. Αυτός είναι ο νούμερο ένας λόγος για την ακρίβεια σε όλα τα επίπεδα».
Από την πλευρά του ο επιχειρηματίας στην εστίαση και μέλος του ΔΣ του σωματείου, Στέλιος Σταυριδάκης, εκτιμά μέσα από την εμπειρία του ότι η φετινή σεζόν είναι περίπου 15-20% κάτω από την περυσινή σε ό,τι έχει να κάνει με την κατανάλωση,
ενώ προβλέπει πως η εικόνα αυτή δεν θα αλλάξει. Μάλιστα ο ίδιος μιλώντας στα «Ρ.Ν.» περιγράφει τις καταναλωτικές συνήθειες που έχει επιφέρει η οικονομική στενότητα των πελατών: μείωση στην κατανάλωση κρασιού και αντικατάσταση αυτού με νερό και αναψυκτικά, αλλά και περιορισμό στις εξόδους για φαγητό. «Δεν πάει γενικά καλά η σεζόν. Τώρα τελειώνει και ο Ιούλης. Δεν υπάρχει προοπτική να ανέβει.
Είμαστε ένα 15-20% κάτω από πέρυσι. Ο κόσμος ζορίζεται και ο Ευρωπαίος ζορίζεται, βγαίνει πολύ πιο συγκρατημένος στις διακοπές του. Οι καταναλωτικές συμπεριφορές είναι ότι γενικά έχει μειωθεί για παράδειγμα η κατανάλωση αλκοόλ, δηλαδή του κρασιού.
Έχει αυξηθεί πολύ η κατανάλωση νερού και αναψυκτικών και γενικότερα δεν βγαίνει ο επισκέπτης στη συχνότητα που έβγαινε. Δηλαδή στις 15 μέρες διακοπές του ερχόταν τρεις φορές στο μαγαζί σαν πελάτης μας, τώρα θα έρθει μια φορά. Θα περιοριστεί. Θα κάτσει πιο πολύ στο ξενοδοχείο, θα κοιτάξει να ξοδέψει λιγότερα λεφτά. Θα τη βγάλει πολύ πιο οικονομικά, θα ψωνίσει από το σούπερ μάρκετ. Αυτή την εικόνα έχω εγώ. Αλλά τα μαγαζιά, τα εστιατόρια δεν δουλεύουν όπως πέρυσι».
Μάλιστα ο Όθωνας Χριστουλάκης, επίσης εστιάτορας στο Ρέθυμνο, επισημαίνει στα «Ρ.Ν.»: «Η εικόνα που έχουμε και διαμορφώνεται και στο δικό μας κατάστημα είναι ότι υπάρχει κόσμος, όμως διακατέχεται από στενότητα,
μη δυνατότητα να ξοδέψει κάποια χρήματα. Ο κόσμος θέλει το καλύτερο πράγμα με την οικονομικότερη τιμή που υπάρχει για να δώσω ακριβώς τη νοοτροπία που υπάρχει. Είναι μια δύσκολη σεζόν. Παρακολουθώ τι συμβαίνει στο μαγαζί μου και στην αγορά και βλέπω και διαπιστώνω τη
στενότητα των επισκεπτών. Το πόσο δηλαδή επιλέγουν ψωμί, θέλουν νερό από τη βρύση, πολλές φορές παίρνουν ένα κυρίως τα δύο άτομα ή πολλές φορές παίρνουν πέντε άτομα τέσσερα μεζεδάκια ή μια άλλη περίπτωση που έχει τύχει: δύο ειδών ψωμιά – κανονικό ψωμί και σκορδόψωμο – με μια πατάτες τηγανιτές και νερό από τη βρύση».
Ένας εξίσου δύσκολος χειμώνας
Ο αντιπρόεδρος του Σωματείου Εστίασης Ρεθύμνου αν και εκφράζει την ελπίδα ότι η κορύφωση της τουριστικής σεζόν και το τελείωμά της – δηλαδή ο Σεπτέμβριος και ο Οκτώβριος – ίσως συμβάλουν στον περιορισμό των απωλειών για την τοπική εστίαση, επισημαίνει παράλληλα ότι αναμφίβολα
έρχεται ένας δύσκολος χειμώνας για τους επαγγελματίες του κλάδου. «Είμαι σίγουρος ότι ο φετινός χειμώνας θα είναι δυσκολότερος από τον περσινό. Δεν μπορώ να ξέρω ακόμα το ποσοστό, ούτε μπορώ να κάνω προβλέψεις αριθμητικές αλλά είμαι σχεδόν βέβαιος, να μην πω απολύτως, ότι ο χειμώνας που μας έρχεται θα είναι δυσκολότερος από πέρυσι. Πολλά καταστήματα θα επιλέξουν να μείνουν κλειστά λόγω και των μεγάλων
λειτουργικών εξόδων που έχουν. Οπότε μην σας κάνει εντύπωση τον χειμώνα να δούμε ακόμα λιγότερα καταστήματα ανοικτά ή καταστήματα τα οποία θα περιορίσουν το ωράριο λειτουργίας τους ούτως ώστε να μπορούν να μειώσουν τα έξοδά τους», προειδοποιεί και συμπληρώνει: «Ευελπιστούμε από εδώ και στο εξής που θα κατέβουν οι Έλληνες να κάνουν τις διακοπές τους, να κινηθούμε σε υψηλά επίπεδα.
Το διάστημα 15-20 Απριλίου με 15-20 Ιουνίου πραγματικά ήταν υποτονικό οπότε ευελπιστούμε σε ένα καλύτερο «πικ» της σεζόν αλλά και σε ένα καλύτερο τελείωμα της σεζόν, Σεπτέμβριο με Οκτώβριο για να μπορέσουμε να μειώσουμε ίσως τη ζημιά που έχουμε υποστεί».
Από την πλευρά του ο κ. Σταυριδάκης τονίζει ότι οι δυσκολίες που βιώνει φέτος η εστίαση είναι ένα τεστ ανθεκτικότητας για τους πραγματικούς επαγγελματίες οι οποίοι όπως εξηγεί πρέπει να είναι προετοιμασμένοι και για δύσκολες σεζόν καθώς από τη στιγμή που δουλεύουν με ένα τόσο
εύθραυστο προϊόν όπως ο τουρισμός τίποτα και ποτέ δεν είναι δεδομένο. «Εάν δεν κάνεις το κουμάντο σου θα ζοριστείς πάρα πολύ τον χειμώνα.
Αν περιμένεις να βγάλεις λεφτά φέτος δυστυχώς δεν θα βγάλεις. Μέσα στο πρόγραμμα είναι και μια σεζόν δύσκολη. Μιλάμε για τουρισμό, κάτι εύθραυστο. Πρέπει να παίρνουμε τα μέτρα μας. Δεν σημαίνει ότι κάθε χρόνο θα δουλεύεις και θα είναι μια χαρά. Θα υπάρχει και η «στραβή». Αν δεν πάει καλά δηλαδή μια σεζόν θα κλείσουμε; Δεν πάει έτσι. Αν σκέφτεται έτσι κανείς δεν πάει πουθενά».
Από την άλλη ο κ. Χριστουλάκης τονίζει ότι είναι απαραίτητη η ουσιαστική στήριξη του κλάδου από πλευράς πολιτείας και η βελτίωση των φορολογικών συνθηκών. Παράλληλα, για τους ίδιους τους εστιάτορες και επιχειρηματίες της εστίασης, οι δυσκολίες που βιώνουν τα τελευταία χρόνια πρέπει να αποτελέσουν αφορμή για επαναπροσδιορισμό του τρόπου που λειτουργούν και προσφέρουν το προϊόν τους, όπως εξηγεί ο ίδιος.
«Όταν έχουμε ένα πιεστικό τέτοιο καλοκαίρι δεν θα είναι και ό,τι καλύτερο για τον χειμώνα. Αλλά και εκεί επειδή ελπίδα πρέπει να υπάρχει πάντα και εκεί εναποθέτουμε την προσπάθειά μας: στην ελπίδα. Ότι θα τη βγάλουμε και φέτος. Το ζήτημα είναι οι κρατούντες να αντιληφθούν το
τι γίνεται και να προσπαθήσουν και αυτοί είτε μέσω επιδοτήσεων είτε μέσω αλλαγής μέτρων όπως αυτό που διεκδικεί η Ομοσπονδία μας την αλλαγή ΦΠΑ που το θεωρώ άδικο που η κυβέρνηση αυτή κάνει «πάρτι» εισπράξεων από τις ανατιμήσεις. Χρειάζεται βοήθεια ο επαγγελματίας, να πάρει
ανάσα ζωής, πράγμα που δεν του το δίνει. Περιμένουμε τη στήριξη της πολιτείας. Και από την άλλη, υπάρχουν διάχυτες γκρίνιες που λένε, θα υπάρχει εστίαση αύριο; Και λέμε ναι θα υπάρχει με λογικότερες επιλογές. Αυτό σημαίνει για παράδειγμα να μην φορτώνουμε τον κατάλογό μας με
50 κωδικούς, καλοί είναι και οι 25. Πρέπει να κοιτάξουμε στο πριν που θα μας οδηγήσει σε κάτι καινούργιο που θα προσδώσει βιωσιμότητα στον κλάδο».https://rethnea.gr/
