ΣΤΟ ΡΕΘΥΜΝΟ Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΠΟΞ ΙΩΑΝΝΗΣ ΧΑΤΖΗΣ ΠΟΥ ΜΙΛΗΣΕ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΡΙΣΙΜΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΥΣ, ΤΟΝ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΗΜΕΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΌ
Μ. Τσακαλάκης: Θετικοί οι αριθμοί, χωρίς αποτύπωμα στα καθαρά έσοδα για το 2025, αισιόδοξες οι τάσεις για τη νέα σεζόν
Μ. Βλατάκης: Οι προκρατήσεις δείχνουν μια τάση, αλλά ο δρόμος είναι μακρύς
Το 2025 “έκλεισε” για τον Ελληνικό τουρισμό με θετικό πρόσημο όχι όμως και χωρίς προβληματισμό, αφού ναι μεν έδειξε μεγάλη δυναμική σε επίπεδο αφίξεων και διανυκτερεύσεων, δοκίμασε ωστόσο τις υποδομές και δεν άφησε ανάλογο αποτύπωμα και στα καθαρά έσοδα για τις τουριστικές επιχειρήσεις.
Ενόψει της νέας τουριστικής σεζόν που αυτή τη περίοδο βρίσκεται σε μια κρίσιμη καμπή, με τις προκρατήσεις να κορυφώνονται “παραδοσιακά” τον Φεβρουάριο, ασφαλείς εκτιμήσεις δεν μπορούν να υπάρξουν.
Ωστόσο, οι τάσεις δείχνουν πως οι επισκέπτες εξακολουθούν να “ψηφίζουν” Ελλάδα, ως έναν από τους αγαπημένους τουριστικούς προορισμούς γι αυτό και όπως τονίζουν οι παράγοντες του τουρισμού, αναμένεται η χρονιά να κινηθεί σε αντίστοιχα επίπεδα με την περυσινή.
Προμηνύεται μάλιστα ως μια χρονιά ωριμότητας για τον Ελληνικό τουρισμό, αλλά ταυτόχρονα και “αντοχής” των υποδομών που αποτελούν το κρίσιμο “στοίχημα” για το μέλλον.
Ειδικότερα και στην Κρήτη που παραμένει η “ναυαρχίδα” του τουρισμού, ο προβληματισμός εστιάζει στις υποδομές, με το νέο αεροδρόμιο Καστελίου να αυξάνει τις προσδοκίες, αλλά και να εντείνει και την ανησυχία για το πως το νησί και οι υποδομές του θα μπορέσουν να “σηκώσουν” τον μεγάλο αριθμό επισκεπτών.
Τα παραπάνω επεσήμανε μεταξύ άλλων ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων Ιωάννης Χατζής, από το Ρέθυμνο όπου βρέθηκε την Κυριακή και παρέστη στην εκδήλωση για την κοπή της βασιλόπιτας του Συλλόγου Ξενοδόχων Νομού Ρεθύμνου που πραγματοποιήθηκε με μεγάλη συμμετοχή στο εστιατόριο “Αυλή”.
Ο κ. Χατζής αναφέρθηκε στα δεδομένα της χρονιάς που πέρασε, στον τουρισμό της Κρήτης αλλά και τα ζητούμενα για την επόμενη ημέρα. Όπως τόνισε σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία το 2025 έκλεισε με αύξηση 6% στις αφίξεις, ενώ τα έσοδα όπως σημείωσε “δείχνουν μια δυναμική που φαίνεται να είναι κάτω από 10% και πάνω από 6%”.
Αυτό οφείλεται όπως περιέγραψε στην εντυπωσιακή άνοδο των εσόδων του Ιουλίου σε κατά κεφαλήν δαπάνη, που διπλασιάστηκε και όπως τόνισε επιδέχεται πολλαπλών ερμηνειών, με την βασική να εστιάζει στον πληθωρισμό:
“που επηρεάζει σημαντικά την μέση κατά κεφαλήν δαπάνη” όπως τόνισε. Παράλληλα, εξήγησε πως υπάρχουν πολλά δεδομένα “τα οποία δεν τα έχουμε απαντήσει”, όπως μια σημαντική παράμετρο που είναι οι εμπορικές επιχειρήσεις και τα καταστήματα εστίασης, που δεν είδαν αποτύπωμα ανάλογο με τις αφίξεις στους τζίρους τους. Ως εκ τούτου τα αριθμητικά δεδομένα, σημείωσε ο κ. Χατζής παραμένουν “μια εξίσωση με πολλές παραμέτρους και ο πληθωρισμός παίζει ένα ρόλο, ωστόσο τα νούμερα που έχουμε για την Ελλάδα, είναι καλά”.
Η Κρήτη “πρωταγωνιστής” στον Ελληνικό τουρισμό
Η Κρήτη εξακολουθεί να διατηρεί πρωταγωνιστικό ρόλο στον Ελληνικό τουρισμό, όπως επεσήμανε ο κ. Χατζής κατέχοντας το 20% του τζίρου της χώρας, με δεύτερο προορισμό αυτό της Ρόδου, που διατηρεί το 12% του τζίρου.
Πρόκειται για έναν μεγάλο προορισμό όπως τόνισε ο πρόεδρος της ΠΟΞ ο οποίος ταυτόχρονα έχει και “υποπροορισμούς”. Έτσι κάθε νομός του νησιού και γεωγραφικά αποτελεί και έναν “εντελώς διαφορετικό προορισμό” γεγονός που ενισχύει την ποικιλομορφία και προσελκύει πλήθος επισκεπτών που επιθυμούν να βιώσουν διαφορετικές εμπειρίες ταξιδιού.
Ενδεικτικό σημείωσε ο κ. Χατζής είναι πως “η Ανατολική Κρήτη είναι άλλο πράγμα ως προορισμός και ταυτόχρονα η Ελούντα διαφορετικός προορισμός και διαφορετικός επίσης η Σητεία. Στην ουσία λοιπόν η Κρήτη από μόνη της έχει πάρα πολύ μεγάλη ανομοιομορφία προορισμών”.
Σε επίπεδο υποδομών, σημείωσε: “έχει σοβαρά αεροδρόμια και ένα που κατασκευάζεται και θα έχει ακόμη περισσότερο τα επόμενα χρόνια πρωταγωνιστικό ρόλο στην τουριστική ανάπτυξη της χώρας”.
Το 2026 θα είναι χρονιά ωριμότητας για τον Ελληνικό τουρισμό, δοκιμάζονται οι αντοχές των προορισμών
Το 2026 όπως επεσήμανε ο κ. Χατζής θα είναι “χρονιά ωριμότητας για την Ελληνικό τουρισμό”. Ταυτόχρονα, όμως θα δοκιμάσει και τις αντοχές των προορισμών, όπως ήδη έχει αρχίσει να διαφαίνεται τα τελευταία χρόνια.
Όπως εξήγησε οι αριθμοί των επισκεπτών αυξάνονται αλματωδώς την τελευταία δεκαετία, δεν ακολουθούν ωστόσο με τον ίδιο ρυθμό και οι υποδομές όπου όπως σημείωσε “είμαστε δυο δεκαετίες πίσω”. Συνεπώς, ο προορισμός σε ό,τι αφορά τις υποδομές του απαιτεί σοβαρό δημόσιο διάλογο και στρατηγικό σχεδιασμό, όπως εξήγησε, ώστε τα επόμενα χρόνια να καταφέρει να υποστηρίξει την αυξημένη επεκτασιμότητα.
Όπως εξήγησε ο κ. Χατζής μιλώντας και για την Κρήτη: “Επιβαρύνει τους προορισμούς το γεγονός ότι παλιά μπορεί να υπήρχε ένα ξενοδοχείο χιλίων ή δύο χιλιάδων κλινών. Αυτό από μόνο του μπορούσε να εξυπηρετήσει σε υποδομές μεγάλο μέρος των διακοπών των ανθρώπων αυτών”.
Σήμερα, ωστόσο, οι επισκέπτες “μοιράζονται” στα καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης σε όλη την έκταση των προορισμών, όπως και στην Κρήτη, γεγονός που ασκεί πιέσεις στους προορισμούς. “Αν δεν βελτιωθεί σοβαρά ο δημόσιος διάλογος για το τι χρειάζεται ο τουρισμός και μένουμε στις συζητήσεις για ρεκόρ αφίξεων και υπερτουρισμού, τότε δεν θα έχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα”.
Κρίσιμο στοίχημα αντοχές υποδομών και ανταγωνιστικότητα
Σε ένα περιβάλλον ευρύτερα στη Μεσόγειο, με ισχυρό ανταγωνισμό η Ελλάδα όπως τόνισε διατηρεί το πλεονέκτημα του φυσικού κάλους, κάτι όμως που πλέον δεν φαίνεται να επαρκεί ώστε να διατηρήσει και την ανταγωνιστικότητά της.
“Οι προορισμοί γύρω μας κάνουν μεγάλη πρόοδο, η Αίγυπτος η Σαουδική Αραβία, το Κατάρ, το Ντουμπάι, η Τουρκία και εμείς κάνουμε ακόμα συζητήσεις προηγούμενων δεκαετιών” ανέφερε ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων.
Παράλληλα, πρόσθεσε: “Έχουμε ένα πλεονέκτημα ότι η Ελλάδα είναι πολύ όμορφη χώρα. Έχουμε το ωραιότερο ίσως οικόπεδο του κόσμου και μας έχει πάει πάρα πολύ μακριά ο αυτόματος πιλότος. Τώρα όμως αρχίζει και δυσκολεύει η κατάσταση”.
Στο πλαίσιο αυτό τόσο στην υπόλοιπη Ελλάδα, όσο και στην Κρήτη υπάρχουν πλέον ερωτήματα κατά πόσο οι υποδομές όπως το οδικό δίκτυο και οι πόροι θα μπορέσουν να αντέξουν την αυξημένη ζήτηση λόγω της μεγάλης επεκτασιμότητας. Όπως ανέφερε ο ίδιος: “Έρχεται το αεροδρόμιο στο Καστέλι και από το 2028 θα αρχίσει να φτάνει εκεί κόσμος.
Τα ερωτήματα είναι αν υπάρχουν δρόμοι για να πάνε οι επισκέπτες στους προορισμούς του νησιού; Αν είναι ο ΒΟΑΚ έτοιμος γι’ αυτό που έρχεται; Και αν είναι – που δεν είναι – είναι σε θέση το ξενοδοχειακό δυναμικό της Κρήτης σήμερα, να υποδεχτεί 18 εκατομμύρια αφίξεις”;
Βέβαιο είναι πως ο τουρισμός σήμερα χρειάζεται επενδύσεις, όπως σημείωσε ο ίδιος.
Στο πλαίσιο αυτό πρόσθεσε:“πρέπει να υπάρξει δημόσιος διάλογος και ουσιαστική επιτάχυνση στρατηγικών επενδύσεων. Σε διαφορετική περίπτωση το Καστέλι δεν θα μπορέσει να αποδώσει στον τουρισμό της Κρήτης, όσο γρήγορα θα μπορούσε αν υπήρχε η ανάλογη οργάνωση στις ιδιωτικές επενδύσεις”.
Επιμήκυνση της τουριστικής σεζόν, αλλά με σχεδιασμό και “θωράκιση” των προορισμών
Ταυτόχρονα με τις δημόσιες επενδύσεις, η συζήτηση για την επιμήκυνση της τουριστικής σεζόν παραμένει καθοριστική για το μέλλον του τουρισμού, ωστόσο είναι και αυτή μια παράμετρος που εστιάζει στις υποδομές και πρωτίστως την “θωράκιση” των προορισμών.
Η υψηλή σεζόν φέρνει αριθμητικά μεγάλο αριθμό επισκεπτών στο νησί, ταυτόχρονα όμως υπάρχουν προϋποθέσεις για την επιμήκυνση της που απαιτούν σχεδιασμό και όπως τόνισε ο κ. Χατζής έναν διάλογο με ειλικρίνεια.
Μ. Τσακαλάκης: Θετικοί αριθμοί, αλλά όχι και τα καθαρά έσοδα
Όπως επεσήμανε σε δηλώσεις του ο πρόεδρος του Συλλόγου Ξενοδόχων Ρεθύμνου, ΓΓ της ΠΟΞ, Αντιπρόεδρος Β΄ στο Σύνδεσμο Ξενοδόχων Κρήτης Μανώλης Τσακαλάκης, ο απολογισμός του 2025 αφήνει θετικά στοιχεία σε όλους τους τομείς πλην των καθαρών εσόδων για τις επιχειρήσεις. Όπως τόνισε εκφράζοντας τον προβληματισμό του κυρίως για τις επιβαρύνσεις στο τουριστικό προϊόν: ”Και οι αφίξεις και οι τζίροι και οι διανυκτερεύσεις, ήταν περισσότερα.
Το μόνο στο οποίο υστερούμε ήταν τα καθαρά έσοδα και αυτό λόγω του ότι έχει υπερφορτωθεί το τουριστικό προϊόν με φόρους και βαρίδια. Αποτέλεσμα είναι οι συνάδελφοι ξενοδόχοι να απορροφούν ένα μεγάλο ποσοστό της αύξησης του τιμαρίθμου που έχει επέλθει, αλλά στο σύνολο να είμαστε μείον στα κέρδη.
Αυτό θα μας προβληματίσει ιδιαίτερα όταν τα ξενοδοχεία θα πρέπει να κάνουν ανακαινίσεις,δεν θα έχουν οι ξενοδόχοι τα απαραίτητα κεφάλαια και θα αναγκαστούν να γυρίσουν σε δανεισμό. Ο δανεισμός είναι κάτι που προσωρινά μπορεί να τους βγάλει από τη δύσκολη θέση, αλλά στο μέλλον κοκκινίζουν τα δάνεια και αρχίζουν άλλα προβλήματα”.
Το διεθνές περιβάλλον καθοριστικό για την πορεία της νέας χρονιάς
Σε ό,τι αφορά τις τάσεις για τη νέα τουριστική σεζόν, καθοριστική προς την κατεύθυνση αυτή θα είναι ευρύτερα η διεθνής συγκυρία, σημείωσε ο κ. Τσακαλάκης. “Το γεωστρατηγικό τοπίο και η περιρρέουσα ατμόσφαιρα που υπάρχει αυτή τη στιγμή σε όλο τον κόσμο δεν είναι η καλύτερη. Ο τουρισμός είναι ένα ευαίσθητο προϊόν το οποίο μπορεί ανά πάσα στιγμή να διαταραχθεί” υπογράμμισε.
Οι διεθνείς αγορές “ψηφίζουν” Κρήτη
Για την ώρα πάντως με θετικό “βηματισμό” κινούνται οι προ κρατήσεις από τη Γερμανική αγορά που διατηρεί τα “ινία” στον τουρισμό της Κρήτης, την Αγγλία, αλλά και τη Γαλλία παρά τη δύσκολη οικονομική συγκυρία. Ωστόσο, επεσήμανε: “παρ όλα αυτά εξακολουθούν να ψηφίζουν Ελλάδα και να μας προτιμούν.
Αυτό το αποδίδω και έχει αποδειχθεί στο παρελθόν ότι όταν οι Γερμανοί είχαν χρήματα έκαναν μεγάλες επενδύσεις, όταν δεν τους έφταναν τα χρήματα δεν έκαναν μεγάλες επενδύσεις έκαναν όμως σίγουρα διακοπές”. Η διεθνής τουριστική έκθεση της Γερμανίας, θα είναι εκείνη που θα δείξει και σε αριθμούς το επόμενο διάστημα, το αποτύπωμα των προ κρατήσεων με τους παράγοντες του τουρισμού, να παραμένουν συγκρατημένα αισιόδοξοι.
Οι αριθμοί πάντως δείχνουν πως οι προ κρατήσεις κινούνται στα περυσινά επίπεδα με μια μικρή αύξηση και η τουριστική σεζόν, εκτός απροόπτου, θα ξεκινήσει τον Απρίλιο. Με το Πάσχα τη φετινή χρονιά να είναι χρονικά νωρίτερα σημαντική παράμετρος θα είναι πόσα θα είναι τα ξενοδοχεία που θα ανοίξουν την περίοδο αυτή και πόσα θα “μεταφέρουν” το άνοιγμα για τα τέλη του μήνα.
Διαρκής στόχος η επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου- “Στοίχημα” οι υποδομές
Η επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου, με το βλέμμα στον δωδεκάμηνο τουρισμό, φέτος δείχνει ενθαρρυντικά στοιχεία, όπως πρόσθεσε ο κ. Τσακαλάκης με τις απευθείας πτήσεις από το Ηράκλειο προς Μόναχο, Φρανκφούρτη, Άμστερνταμ, Κωνσταντινούπολη, αλλά και Λάρνακα να δείχνουν φέτος θετικά στοιχεία. Ζητούμενο είναι να επεκταθούν οι αεροπορικές συνδέσεις και σε άλλους προορισμούς, όπως το Παρίσι, όπου οι συζητήσεις είναι σε προχωρημένο στάδιο.
Παράλληλα, το άνοιγμα του προορισμού την χειμερινή περίοδο, ενέχει και πολλαπλές ακόμη παραμέτρους όπως το άνοιγμα ξενοδοχείων, αλλά και επιχειρήσεων που σχετίζονται με τον τουρισμό για την υποδοχή των επισκεπτών δώδεκα μήνες το χρόνο.
Στο πλαίσιο αυτό, όπως επανέλαβε ο κ. Τσακαλάκης, είναι σημαντικό οι υποδομές να ακολουθήσουν την τουριστική κίνηση.
Σήμερα, περιέγραψε ο ίδιος:“Δυστυχώς οι υποδομές μας είναι πολύ πίσω. Ο ιδιωτικός τομέας τρέχει με άλλους ρυθμούς, ακολουθεί την υπόλοιπη Ευρώπη αλλά ο δημόσιος τομέας, ακολουθεί την Αφρική.
Είμαστε πολύ πίσω και θα πρέπει να επιταχυνθούν οι ρυθμοί ώστε να προλάβουμε το μπλοκάρισμα. Αντιλαμβάνεστε τι θα γίνει το καλοκαίρι και πόση ώρα θα χρειάζονται τα λεωφορεία για να πάνε από Ρέθυμνο στο Ηράκλειο. Δεδομένου ότι το νέο αεροδρόμιο θα ανοίξει κάποια στιγμή, θα πολλαπλασιαστεί ο όγκος των αφίξεων και το οδικό δίκτυο δεν θα μπορεί να ανταπεξέλθει. Εκεί όντως θα έχουμε πρόβλημα. Και δεν είναι υπερτουρισμός αυτό.
Ο υπερτουρισμός είναι η ανικανότητά μας να δημιουργήσουμε τέτοιες υποδομές ώστε να μην φαίνεται αυτό το μπλοκάρισμα. Το ότι σε πολλά υστερούμε και σε χρηματοδοτήσεις και σε πάρκινγκ δεν μας φταίει ο τουρισμός. Αυτά είναι θέματα της Πολιτείας”.
Μ. Βλατάκης: Κρίσιμη περίοδος για τις κρατήσεις, βλέπουμε μέρα με τη μέρα τη νέα σεζόν
Αυτή η περίοδος είναι ιδιαίτερα κρίσιμη για την πορεία των κρατήσεων αλλά κυρίως το κατά πόσοι οι κρατήσεις θα “μεταφραστούν” στην πορεία σε αφίξεις, τόνισε σε δηλώσεις του ο Πρόεδρος Τουριστικών και Ταξιδιωτικών Πρακτόρων Κρήτης Μιχάλης Βλατάκης τονίζοντας πως είναι απαραίτητο να “είμαστε προσγειωμένοι” και να “βλέπουμε τη σεζόν μέρα με την μέρα. Πάντως σίγουρα να μην κοιτάμε ολόκληρη τη σεζόν την περίοδο αυτή” σημείωσε.
Όπως τόνισε δεν υπάρχουν “αυξήσεις 300% όπως ακούγεται. Τα στοιχεία που έχουμε είναι αξιόπιστα και επίκαιρα και το δείχνουν αυτό”. Στο πλαίσιο αυτό επεσήμανε πως σύμφωνα με τον προγραμματισμό σε αεροπορικές θέσεις και δεσμεύσεις καταλυμάτων είναι αντίστοιχος με το 2025. Έτσι όπως σημείωσε:
”Εάν όλα πάνε καλά και δεν έχουμε απρόοπτα, γιατί υπάρχει μεγάλη αναταραχή σε όλο τον κόσμο, τότε θα έχουμε μια σεζόν όπως το 2025. Οι προ κρατήσεις βαίνουν καλώς και είναι κρατήσεις που γίνονται για να πάρουν έκπτωση οι πελάτες το λεγόμενο early booking που λέμε.
Αυτές οι κρατήσεις δεν σημαίνουν κάτι για μένα, απλώς δείχνουν μια τάση. Γιατί μέχρι να έρθει ο πελάτης ο δρόμος είναι μακρύς. Μπορεί να ακυρώσει και να ανταλλάξει την προκαταβολή του και να πάει σε έναν άλλο προορισμό του ταξιδιωτικού πράκτορα. Άρα ας μην ενθουσιαζόμαστε, ας βλέπουμε τη σεζόν μέρα με τη μέρα και προπάντων όχι ολόκληρη τη σεζόν. Με πολύ δουλειά και κυρίως προσγειωμένοι θα δούμε πως θα κυλίσει η σεζόν που έρχεται”.
Η αντοχή των υποδομών κρίσιμη για τους προορισμούς
Η ανησυχία όπως εξήγησε ο κ. Βλατάκης εστιάζει την επόμενη ημέρα στην “αντοχή” των υποδομών και επεσήμανε πως πόροι, οδικό δίκτυο και πύλες εισόδου είναι αυτά που συναποτελούν έναν προορισμό και καθορίζουν το μέλλον σε μεγάλο βαθμό. Σήμερα αυτά έχουν πιάσει “ταβάνι” και όπως τόνισε, με δεδομένο ότι ζητούμενο αποτελεί η επέκταση της τουριστικής περιόδου, είναι απαραίτητο να ενισχυθούν οι άξονες των υποδομών. Προς την κατεύθυνση αυτή καθοριστική είναι η στάση από πλευράς της Πολιτείας αφού όπως τόνισε πρέπει να εξετάσει σοβαρά το ζήτημα των υποδομών σε σχέση με τον τουρισμό.
Θετικά στοιχεία από την χειμερινή τουριστική κίνηση στο Ηράκλειο
Τα πρώτα στοιχεία για την τουριστική κίνηση της χειμερινής περιόδου στο Ηράκλειο είναι ενθαρρυντικά, ωστόσο όπως τόνισε είναι ακόμη μακρύς ο δρόμος προκειμένου η Κρήτη να μπορέσει να εδραιώσει δωδεκάμηνο τουρισμό.
Όπως εξήγησε ο κ. Βλατάκης: “Κάναμε την προσπάθειά μας, καταφέραμε να κρατήσουμε πτήσεις από Μόναχο, Φρανκφούρτη και Κύπρο. Κάναμε διάφορες κινήσεις σαν τουριστικοί πράκτορες και σαν ξενοδόχοι και μπορέσαμε να στηρίξουμε τις πτήσεις αυτές, οι οποίες πράγματι έφεραν αρκετό κόσμο.
Τα καταλύματα του Ηρακλείου, τα ξενοδοχεία πόλεως – περισσότερα από δέκα -τα οποία ήταν ανοιχτά παρουσίασαν πληρότητα 80% τα Χριστούγεννα και 60% την Πρωτοχρονιά. Άρα μπορώ να πω ότι είμαστε ευχαριστημένοι από την προσπάθεια που κάναμε, αλλά δεν μπορούμε να πούμε ότι αυτό είναι παράταση της σεζόν. Δεν μπορούμε να πούμε καν ότι αυτό είναι ένα μικρό σποράκι για το δωδεκάμηνο τουρισμό”.
Και στο σκέλος αυτό, καθοριστική είναι μεταξύ άλλων παραμέτρων και η στήριξη από πλευράς της Πολιτείας, υπογράμμισε ο κ. Βλατάκης.https://goodnet.gr/
