Από τις νίκες και τις μεταρρυθμίσεις μέχρι τις κρίσεις, τα σκάνδαλα και τις κοινωνικές εντάσεις
Δέκα χρόνια στο τιμόνι της Νέας Δημοκρατίας συμπληρώνει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος στις 10 Ιανουαρίου του 2016 επικράτησε στον δεύτερο γύρο των εσωκομματικών εκλογών του Βαγγέλη Μεϊμαράκη και τέθηκε επικεφαλής της Κεντροδεξιάς παράταξης.
Κατάφερε να οδηγήσει το κόμμα του σε δύο εκλογικές νίκες (2019, 2023) και ήδη ο ίδιος συμπληρώνει επτά χρόνια πρωθυπουργός, εκμεταλλευόμενος παράλληλα σε μεγάλο βαθμό την εσωστρέφεια και την αδυναμία της αντιπολίτευσης να βρει τα πατήματά της.
Ο Κ.Μητσοτάκης στα γραφεία της ΝΔ χαιρετά τα συγκεντρωμένα στελέχη μετά την εκλογική νίκη.
Το ιδεολογικό στίγμα
Η ΝΔ παραμένει στη βάση της ένα συντηρητικό κόμμα με τον Μητσοτάκη αρχικά να επιχειρεί ένα άνοιγμα στα στελέχη και στους ψηφοφόρους του Κέντρου. Υπουργοποίησε στελέχη του ΠαΣοΚ αλλά και τεχνοκράτες της αγοράς και δεν δίστασε να συγκρουστεί με συντηρητικά κοινά όταν ψήφισε την ισότητα στον γάμο των ομόφυλων ζευγαριών.
Στην οικονομία, που θεωρείται από πολλούς το δυνατό χαρτί του Μητσοτάκη, προχώρησε σε μείωση της φορολογίας ικανοποιώντας μεγάλο μέρος του κεντρώου φιλελεύθερου ακροατηρίου αλλά και στην ψηφιοποίηση του κράτους μειώνοντας σημαντικά την γραφειοκρατία τονώνοντας παράλληλα το μεταρρυθμιστικό του προφίλ.
Προχώρησε δε -παρά τις αντιδράσεις- και στην ίδρυση μη κρατικών ΑΕΙ που αποτελούσε πάγια θέση της ΝΔ.
Η καθιερωμένη φωτογραφία στο περιστύλιο της Βουλής με το πρώτο υπουργικό συμβούλιο του Μητσοτάκη.
Ωστόσο, οι κινήσεις αυτές άφησαν σημαντικό χώρο στα δεξιά τόσο στην Ελληνική Λύση του Κυριάκου Βελόπουλου όσο και σε μικρότερα κόμματα όπως η Φωνή Λογικής και η ΝΙΚΗ.
Η ΝΔ επιχειρεί τώρα ,με το βλέμμα στις κάλπες του 2027, να ανακόψει την άνοδό τους υιοθετώντας σκληρότερη στάση έναντι των μεταναστών ενώ παραδοσιακά στελέχη της δεξιάς αρχίζουν να παίρνουν ξανά ορισμένα αξιώματα στην κυβέρνηση και στην Πειραιώς.
Επιστροφή στις ρίζες αποτελεί και η εκλογή του Κώστα Τασούλα για την Προεδρία της Δημοκρατίας. Παρότι αρχικά ο Μητσοτάκης επέλεξε να αιφνιδιάσει με την επιλογή της πρώτης γυναίκας ΠτΔ, Κατερίνας Σακελλαροπούλου, στη συνέχεια έκανε στροφή -υπό το βάρος εσωτερικών πιέσεων- επιλέγοντας για την επόμενη θητεία ένα κομματικό στέλεχος.
Ο πρωθυπουργός και η Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου, μετά την ορκωμοσία υπουργών στο Προεδρικό Μέγαρο.
Το διμέτωπο και οι αποστάσεις των πρώην
Οι εσωκομματικές ισορροπίες πάντως δεν αποδεικνύονται εύκολες με τον Μητσοτάκη να έχει πλέον απέναντί του δύο πρώην πρωθυπουργούς και πρώην προέδρους του κόμματος, τον Κώστα Καραμανλή και τον Αντώνη Σαμαρά. Οι δύο άνδρες ασκούν με κάθε ευκαιρία αυστηρή κριτική στην κυβέρνηση ενώ ο δεύτερος διεγράφη όταν έβαλε στο στόχαστρό τον υπουργό Εξωτερικών, Γιώργο Γεραπετρίτη.
Η αφετηρία της κριτικής των δύο πρώην πρωθυπουργών δεν είναι ταυτόσημη. Όσοι γνωρίζουν τα εσωτερικά ιδεολογικά ρεύματα αντιλαμβάνονται ότι ο Κώστας Καραμανλής και κατά συνέπεια τα στελέχη, οι βουλευτές και οι ψηφοφόροι που τον έχουν ως σημείο αναφοράς ενοχλούνται που η ΝΔ έχει βάλει στο περιθώριο την λεγόμενη λαϊκή και κοινωνική Δεξιά.
Αυτή η πολιτική και κοινωνική δεξαμενή που αποτελεί την παραδοσιακή βάση της ΝΔ μιλάει άλλη γλώσσα , πιο ανθρώπινη, από τα τεχνοκρατικά στελέχη που αποτελούν το επιτελικό κράτος του Μαξίμου. Επίσης, δεν φαίνεται να έχουν και την καλύτερη συνεννόηση με τους προερχόμενους από το ΠαΣοΚ υπουργούς τους οποίους για χρόνια αντιμετώπιζαν ως πολιτικούς αντιπάλους.
Από την άλλη, η διαγραφή Σαμαρά φούντωσε τα σενάρια για την δημιουργία ενός ακόμη κόμματος που θα αγκαλιάσει την πιο σκληρή Δεξιά. «Το πρόβλημα είναι ότι ο Μητσοτάκης δεν χωνεύει τη Δεξιά, την κεντροδεξιά, ούτε και την ιστορία ούτε και τη βάση της Νέας Δημοκρατίας.
Γι’ αυτό και την έχει μετατρέψει σε ένα υβρίδιο σημιτικού ΠαΣοΚ με μπλε χρώμα. Η διαφορά επομένως του Σαμαρά με τον Μητσοτάκη δεν είναι προσωπική. Είναι πολιτική και αξιακή», είχε πει σε πρόσφατη συνέντευξή του στον ΑΝΤ1 δείχνοντας ότι το χάσμα μεταξύ τους είναι αγεφύρωτο.
Κώστας Καραμανλής, Κυριάκος Μητσοτάκης και Αντώνης Σαμαράς σε κοινή παρουσία στο Ζάππειο.
Οι πρώτες κρίσεις
Η πανδημία
Στην διακυβέρνησή του ο Κυριάκος Μητσοτάκης κλήθηκε από την πρώτη περίοδο να αντιμετωπίσει μεγάλες κρίσεις με μεγαλύτερη εκείνη της πανδημίας της COVID-19.
Η χώρα μπήκε σε lockdown και οι πολίτες κάθε απόγευμα ήταν στημένοι μπροστά στις τηλεοράσεις προκειμένου να ακούσουν από τα χείλη του Σωτήρη Τσιόδρα την πορεία των κρουσμάτων και την εικόνα του ΕΣΥ που σήκωσε ένα βάρος με τεράστιες ελλείψεις σε ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό αλλά κατάφερε να περάσει τον πήχη.
Σύμμαχος του ΕΣΥ αποδείχθηκε στη συνέχεια το εμβολιαστικό πρόγραμμα που σε συνδυασμό με την ψηφιοποίηση των διαδικασιών μέσω του gov.gr δεν θύμιζαν το αργοκίνητο ελληνικό δημόσιο του παρελθόντος.
Τα ελληνοτουρκικά
To 2020 μεγάλη κρίση περνούν οι ελληνοτουρκικές σχέσεις με τις δύο χώρες να φτάνουν μια ανάσα από το θερμό επεισόδιο. Αφορμή αποτελεί το ωκεανογραφικό Oruc Reis που πλέει εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας συνοδευόμενο από πολεμικά πλοία της Τουρκίας. Η Ελλάδα παρακολουθεί στενά τις κινήσεις και το θερμόμετρο χτυπά κόκκινο με την επακούμβηση της Φρεγάτας «Λήμνος» με την «Kemal Reis».
Η κρίση με την Τουρκία από το Αιγαίο μεταφέρεται στον Έβρο όταν η Άγκυρα άνοιξε τα σύνορά της και άφησε ανενόχλητους χιλιάδες μετανάστες να επιχειρήσουν διέλευση προς την χώρα μας.
Η κυβέρνηση κινητοποιεί τότε ένοπλες δυνάμεις και σώματα ασφαλείας σφραγίζοντας κάθε πέρασμα. Το συνοριακό πέρασμα στις Καστανιές μετατράπηκε σε πεδίο μάχης και οι δύο χώρες βρίσκονται ξανά προ ενός επεισοδίου με απρόβλεπτες εξελίξεις.
Η κυβέρνηση τότε μετατρέπει την κρίση από ελληνοτουρκική σε κρίση Τουρκίας – ΕΕ καλώντας στον Έβρο τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ, την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Νταβίντ Σασόλι και τον πρωθυπουργό της Κροατίας Αντρέι Πλένκοβιτς οι οποίοι εξέφρασαν την αλληλεγγύη και την στήριξή τους.
Η επιθετικότητα της Τουρκίας ανέδειξε την ανάγκη της αμυντικής θωράκισης της χώρας με την κυβέρνηση Μητσοτάκη να εκκινεί μεγάλο εξοπλιστικό πρόγραμμα το οποίο πήρε σάρκα και οστά με σύμμαχο την Γαλλία. Η Αθήνα αγόρασε από το Παρίσι 24 σύγχρονα μαχητικά αεροσκάφη Rafale και προχώρησε στην αγορά τεσσάρων νέων φρεγατών με την πρώτη την «Κίμων» να παραδίδεται πριν λίγες ημέρες σε ελληνικά χέρια.
Τα πρώτα Rafale στην Αεροπορική Βάση της Τανάγρας.
Από εκείνες τις κρίσιμες ημέρες του 2020 Τουρκία και Ελλάδα έχουν καταφέρει να αποφύγουν τους μεγάλους κινδύνους, Μητσοτάκης και Ερντογάν έχουν συναντηθεί αρκετές φορές υπογράφοντας μάλιστα και την διακήρυξη των Αθηνών.
Παρ’ όλα αυτά, το 2026 βρίσκει τις διπλωματικές επαφές παγωμένες ενώ επίκειται ακόμη ένα ραντεβού των δύο ανδρών αυτή τη φορά στην Τουρκία, πιθανότατα εντός του Φεβρουαρίου.
Μητσοτάκης και Ερντογάν κατά την συνάντησή τους στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ.
Η Ουκρανία
Τον Φεβρουάριο του 2022 η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία και άνοιξε ο κύκλος άλλης μιας κρίσης. Ενας πόλεμος διαρκείας ξεσπά στην Ευρωπαϊκή Ήπειρο και η Ελλάδα λαμβάνει θέση υπέρ του αμυνόμενου ουκρανικού λαού. Ο πόλεμος εκτινάσσει περαιτέρω τις ήδη υψηλές τιμές της ενέργειας και τα ελληνικά νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις επιβαρύνονται ακόμη με ένα κύμα πρωτοφανούς ακρίβειας το οποίο η κυβέρνηση δεν έχει καταφέρει να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά μέχρι και σήμερα.
Δεν είναι τυχαίο ότι ακρίβεια παραμένει εδώ και χρόνια σε όλες τις δημοσκοπήσεις το υπ’ αριθμόν ένα ζήτημα στην ιεράρχηση των πολιτών.
Ο πρωθυπουργός κατά την επίσκεψή του στην Οδησσό με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Η ομιλία στο Κογκρέσο
Αναμφίβολα, μια από τις πιο εμβληματικές στιγμές της πρωθυπουργίας του είναι όταν το Μάιο του 2022, απηύθυνε ομιλία στην Κοινή Σύνοδο της Γερουσίας και της Βουλής των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ. Η ομιλία θεωρήθηκε σημαντική για τις διεθνείς σχέσεις της Ελλάδας, καθώς ενίσχυσε τόσο τους πολιτικούς όσο και αμυντικούς δεσμούς με τις ΗΠΑ, ειδικά στο πλαίσιο των γεωπολιτικών εξελίξεων στην Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Ο Κ.Μητσοτάκης υπογράμμισε τον ιστορικό ρόλο της Ελλάδας ως «πατρίδας της δημοκρατίας» και ομιλία του έγινε δεκτή με θερμό χειροκρότημα από το Κογκρέσο και χαρακτηρίστηκε από την πρόεδρο της Βουλής των Αντιπροσώπων ως «ομιλία μοναδικής έμπνευσης». Έκανε ειδική μνεία στην ελληνική ομογένεια, αναγνωρίζοντας τον ρόλο της στην ενδυνάμωση των διμερών σχέσεων.
Κάμαλα Χάρις και Νάνσι Πελόζι χειροκροτούν όρθιες τον Κυριάκο Μητσοτάκη.
Τραγωδίες, σκάνδαλα, κινητοποιήσεις…
Η διακυβέρνηση Μητσοτάκη χαρακτηρίζεται όμως και από πολλά γκρίζα σημεία. Το σκάνδαλο των υποκλοπών, η πρωτοφανής τραγωδία των Τεμπών, το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και η προσπάθεια σε όλα τα παραπάνω να συγκαλυφθούν τυχόν ποινικές ευθύνες των μελών της έχουν οδηγήσει τα ποσοστά του κυβερνώντος κόμματος μακριά από τον στόχο της αυτοδυναμίας.
Χαμηλή βαθμολογία παίρνει η κυβέρνηση και στην διαχείριση των φυσικών καταστροφών μιας και επί θητείας της εκατοντάδες χιλιάδες στρέμματα δάσους και περιουσιών έχουν γίνει στάχτη ακόμη και σε ημι-αστικές ζώνες του λεκανοπεδίου, παρά τις διαβεβαιώσεις ότι κάθε χρόνο είμαστε αρκούντως προετοιμασμένοι.
Οι υποκλοπές
Το 2022 αποκαλύπτονται οι υποκλοπές. Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά μέσω του παράνομου κατασκοπευτικού λογισμικού Predator είχαν τεθεί υπό παρακολούθηση δημοσιογράφοι, πολιτικοί, στρατιωτικοί, δικαστικοί, επιχειρηματίες και άλλοι δημόσιοι παράγοντες και κρατικοί λειτουργοί.
Η αποκάλυψη της ύπαρξης του παράνομου λογισμικού στην Ελλάδα άνοιξε τον κατάλογο των τηλεφωνικών παρακολουθήσεων από την ΕΥΠ προκαλώντας σοβαρά ερωτήματα καθώς ΕΥΠ και Predator φαίνεται ότι στόχευαν τα ίδια πρόσωπα.
Τα ερωτήματα απευθύνονταν αποκλειστικά στο Μέγαρο Μαξίμου, το οποίο ήδη από το 2019 έχει θέσει την ΕΥΠ υπό τον ασφυκτικό του έλεγχο. Πολιτικό σεισμό προκάλεσε η αποκάλυψη ότι μέσα στα πρόσωπα που παρακολουθούσε η ΕΥΠ ήταν και ο αρχηγός του ΠαΣοΚ, Νίκος Ανδρουλάκης.
Το 2023 η Επιτροπή PEGA (η Εξεταστική Επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τη διερεύνηση της χρήσης κακόβουλων λογισμικών υποκλοπών στην ΕΕ) σε έκθεσή της σημείωσε ότι το Predator χρησιμοποιήθηκε παράνομα στην Ελλάδα «για πολιτικά και οικονομικά οφέλη» προκαλώντας διεθνή διασυρμό της χώρας και αμφιβολίες για την ποιότητα του κράτους δικαίου και των ανεξάρτητων Αρχών.
Η τραγωδία των Τεμπών
Τη νύχτα της 28ης Φεβρουαρίου του 2023 γράφεται η μεγαλύτερη σιδηροδρομική τραγωδία στην ιστορία της χώρας. Το επιβατικό Intercity με κατεύθυνση την Θεσσαλονίκη και μια εμπορική αμαξοστοιχία συγκρούονται μετωπικά κοντά στο χωριό Ευαγγελισμός, λίγο έξω από την Λάρισα, στην κοιλάδα των Τεμπών.
Η σύγκρουση προκαλεί φωτιά, τα δύο τρένα μετατρέπονται σε άμορφη μάζα σιδερικών και 57 άνθρωποι, οι περισσότεροι εκ των οποίων νέοι, βρίσκουν τραγικό θάνατο ενώ 180 περίπου ήταν οι τραυματίες.
Ο τότε υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Κώστας Αχ. Καραμανλής παραιτείται αναλαμβάνοντας την πολιτική ευθύνη χωρίς ωστόσο να οδηγείται στον φυσικό δικαστή όπως ζητούσε η πλειοψηφία των κομμάτων και οι συγγενείς των θυμάτων. Η δίκη για το δυστύχημα έχει οριστεί να ξεκινήσει στις 23 Μαρτίου 2026 στον Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων της Λάρισας.
Το σημείο του δυστυχήματος επισκέφθηκε ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνοδευόμενος από τον Κώστα Αχ. Καραμανλή.
Ο αμαρτωλός ΟΠΕΚΕΠΕ
Στα μέσα του 2025 άλλο ένα σκάνδαλο προκαλεί πολιτική αναταραχή καθώς αποκαλύπτεται ότι αγροτικές επιδοτήσεις κατέληγαν παρανόμως σε μη δικαιούχους στερώντας σημαντικούς κοινοτικούς πόρους από τους πραγματικούς αγρότες. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία διεξάγει έρευνα στην χώρα μας και άλλη μια σκιά απλώνεται πάνω από την κυβέρνηση για το αν υπήρξε ή όχι πολιτική ευθύνη ή και συγκάλυψη των εμπλεκομένων στο σκάνδαλο.
Η κυβέρνηση αποφάσισε να κλείσει με διαδικασίες fast track τον ΟΠΕΚΕΠΕ και να μεταβιβάσει τις αρμοδιότητές του στην ΑΑΔΕ, η υπόθεση συζητείται σε Εξεταστική Επιτροπή της Βουλής ενώ η χώρα μας καλείται να πληρώσει βαρύτατα πρόστιμα.
Οι αγρότες βλέποντας ότι επιτήδειοι πλούτιζαν σε βάρος τους με ψευδείς δηλώσεις, εικονικά παραστατικά και ανύπαρκτα κοπάδια έβγαλαν τα τρακτέρ τους στους δρόμους ζητώντας διαφάνεια αλλά και μια σειρά από μέτρα, όπως η μείωση της τιμής στο αγροτικό ρεύμα και η επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο Πετρέλαιο στην αντλία προκειμένου να επιβιώσουν.
Από το μεγάλο αγροτικό συλλαλητήριο στην Αθήνα τον Φεβρουάριο του 2024 με τα τρακτέρ μπροστά από την Βουλή.
Κοστίζει ακριβά η ακρίβεια πριν τις κάλπες;
Το 2026 αποτελεί προεκλογική χρονιά, δεδομένης της βούλησης του πρωθυπουργού να στήσει κάλπες στο τέλος της τετραετίας, δηλαδή το 2027. Η προπαρασκευαστική αυτή περίοδος που διανύουμε βρίσκει μεν την ΝΔ να προηγείται στις δημοσκοπήσεις αλλά το τέρας της ακρίβειας που ροκανίζει τον οικογενειακό προϋπολογισμό εξελίσσεται σε έναν μόνιμο πονοκέφαλο που δεν περνάει.
Τα όποια κυβερνητικά μέτρα δεν έχουν σταθεί ικανά να ανακόψουν το κύμα ανατιμήσεων σε βασικά είδη όπως είναι το μοσχαρίσιο κρέας, ο καφές ενώ ακόμη και πιο «ταπεινά» προϊόντα όπως τα όσπρια έχουν ακριβύνει αισθητά. Αν λοιπόν η κατάσταση στην καθημερινότητα του μέσου πολίτη δεν αλλάξει άμεσα εκείνο «το δυνατό χαρτί» της μακροοικονομίας μπορεί να αποδειχθεί η «Αχίλλειος πτέρνα» που θα βάλει τέλος στις φιλοδοξίες μιας τρίτης πρωθυπουργικής θητείας.https://www.tovima.gr/editor/vasilis-sfinas/
