Δεν είναι καταιγίδα, δεν εκδηλώνεται παντού με τον ίδιο τρόπο και δεν ταυτίζεται με την κλιματική αλλαγή. Το Ελ Νίνιο μπορεί να ανατρέψει τις καιρικές ισορροπίες σε ολόκληρο τον πλανήτη, χωρίς όμως να καθορίζει από μόνο του το πού και πότε θα εκδηλωθούν ακραία φαινόμενα.
Η προοπτική ενός εξαιρετικά ισχυρού Ελ Νίνιο έχει στρέψει το ενδιαφέρον της επιστημονικής κοινότητας σε ένα φαινόμενο που επηρεάζει τον καιρό πολύ πέρα από τα όρια του Ειρηνικού Ωκεανού. Οι επιπτώσεις του, ωστόσο, δεν είναι ούτε ενιαίες ούτε απολύτως προβλέψιμες.
Έξι βασικές διαπιστώσεις των επιστημόνων βοηθούν να κατανοήσουμε τι πραγματικά σημαίνει η ενίσχυσή του.
1. Κανένα Ελ Νίνιο δεν είναι ίδιο με το προηγούμενο. Παρότι οι επιστήμονες μπορούν να εκτιμήσουν τις πιθανές συνέπειές του, κάθε επεισόδιο έχει τα δικά του χαρακτηριστικά.
Το Ελ Νίνιο της περιόδου 2015-2016, για παράδειγμα, δεν έφερε στην Καλιφόρνια τις έντονες βροχοπτώσεις που ανέμεναν αρκετοί με βάση προηγούμενα ισχυρά επεισόδια. Η αλληλεπίδρασή του με άλλα ατμοσφαιρικά και ωκεάνια συστήματα καθιστά κάθε πρόβλεψη σύνθετη υπόθεση.
2. Δεν είναι παντού κακό νέο. Το Ελ Νίνιο ευνοεί την ανάπτυξη ισχυρών ανέμων στην ανώτερη ατμόσφαιρα πάνω από τον τροπικό Ατλαντικό, περιορίζοντας συχνά τον σχηματισμό και την ενίσχυση τυφώνων.
Σε ορισμένες περιοχές των ΗΠΑ μπορεί επίσης να συνδέεται με ηπιότερους χειμώνες και μικρότερες ανάγκες θέρμανσης. Την ίδια στιγμή, όμως, μπορεί να ενισχύσει τη δραστηριότητα των τροπικών κυκλώνων στον κεντρικό και ανατολικό Ειρηνικό.
3. Τα κύματα Κέλβιν δεν είναι κύματα για σέρφινγκ. Πρόκειται για υποθαλάσσιες διαταραχές που μεταφέρουν θερμότητα από τον δυτικό προς τον κεντρικό και ανατολικό Ειρηνικό.
Όταν φτάνουν στις ακτές της Νότιας Αμερικής και κινούνται προς τα βόρεια, μπορούν να ανεβάσουν προσωρινά τη στάθμη της θάλασσας κατά περίπου 15 έως 30 εκατοστά κατά μήκος τμημάτων της δυτικής ακτής της Βόρειας Αμερικής.
Η μεταβολή αυτή δεν μοιάζει με ένα ορατό κύμα, αυξάνει όμως τον κίνδυνο παράκτιων πλημμυρών όταν συμπίπτει με υψηλές παλίρροιες και χειμερινές καταιγίδες.
4. Ελ Νίνιο και κλιματική αλλαγή δεν είναι το ίδιο. Το πρώτο αποτελεί φυσική κλιματική διακύμανση, η οποία εμφανίζεται συνήθως κάθε δύο έως επτά χρόνια.
Η δεύτερη οφείλεται κυρίως στην ανθρώπινη δραστηριότητα και στη συσσώρευση αερίων του θερμοκηπίου.
Ωστόσο, τα δύο φαινόμενα συνυπάρχουν: το Ελ Νίνιο απελευθερώνει θερμότητα από τον ωκεανό προς την ατμόσφαιρα, ενισχύοντας προσωρινά την άνοδο της παγκόσμιας θερμοκρασίας πάνω από τη μακροπρόθεσμη τάση της υπερθέρμανσης.
5. Η έντασή του δεν κρίνεται από τις ημερήσιες διακυμάνσεις. Οι επιστήμονες βασίζονται κυρίως σε εβδομαδιαία και μηνιαία δεδομένα για να αξιολογήσουν την εξέλιξη του φαινομένου. Οι ημερήσιες μεταβολές της θερμοκρασίας της επιφάνειας του ωκεανού μπορεί να δημιουργούν παραπλανητικές εντυπώσεις για νέα ρεκόρ ή απότομες αλλαγές.
Η ουσιαστική εικόνα προκύπτει από τη διαρκή παρακολούθηση των ωκεάνιων και ατμοσφαιρικών συνθηκών.
6. Το Ελ Νίνιο επηρεάζει τις καταιγίδες, αλλά δεν είναι καταιγίδα. Δεν πρόκειται για ένα μεμονωμένο συμβάν που πλήττει συγκεκριμένο τόπο και ώρα.
Είναι ένα μεγάλης διάρκειας φαινόμενο που μεταβάλλει τις πιθανότητες εμφάνισης ορισμένων ακραίων καιρικών καταστάσεων, ανάλογα με την περιοχή και την εποχή.
Μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο πλημμυρών σε κάποιες ζώνες και να εντείνει την ξηρασία σε άλλες, χωρίς να προσφέρει από μόνο του ακριβή πρόγνωση για την επόμενη καταιγίδα.
Ένα ισχυρό Ελ Νίνιο δεν αποτελεί από μόνο του προαναγγελία μιας παγκόσμιας καταστροφής. Είναι, όμως, ένας σημαντικός παράγοντας που μεταβάλλει τις κλιματικές ισορροπίες σε έναν πλανήτη ο οποίος είναι ήδη θερμότερος εξαιτίας της ανθρώπινης δραστηριότητας.
